Wallbox do domu jednorodzinnego – jaki wybrać i jak przygotować instalację?

Wallbox do domu to jeden z tych zakupów, przy których łatwo skupić się na niewłaściwym parametrze. 22 kW wygląda lepiej niż 11 kW, długa lista funkcji w aplikacji robi wrażenie, a cena potrafi być kusząca. Tylko że żaden z tych elementów nie odpowiada jeszcze na najważniejsze pytanie: czy wybrana stacja będzie rzeczywiście odpowiednia dla konkretnego samochodu i instalacji elektrycznej domu? Bo nie możemy absolutnie patrzeć tylko na samo auto. Równie ważny jeśli nie ważneijszy jest dom, i nasza instalacja, z którą stacja będzie współpracować.

W przypadku domowego ładowania trzeba więc spojrzeć na całość. Liczy się moc ładowarki pokładowej samochodu, możliwości przyłącza, stan instalacji, zabezpieczenia, sposób prowadzenia przewodów, a coraz częściej również zarządzanie energią, fotowoltaika czy planowane pojawienie się drugiego samochodu elektrycznego.

Dlatego zakup wallboxa warto potraktować nie jako wybór pojedynczego urządzenia, ale jako zaprojektowanie domowego punktu ładowania.

Wallbox do domu – od czego zacząć?

Najlepiej od samochodu:) – jednak…

Brzmi banalnie, ale właśnie tutaj pojawia się jeden z najczęstszych błędów. Użytkownik widzi wallbox o mocy 22 kW i zakłada, że samochód będzie ładował się z mocą 22 kW.

Nie musi.

W przypadku ładowania AC ograniczeniem może być ładowarka pokładowa samochodu. Jeżeli samochód obsługuje maksymalnie 11 kW AC, podłączenie go do wallboxa 22 kW nie podwoi szybkości ładowania. Samochód pobierze maksymalnie tyle energii, ile pozwala jego układ ładowania.

Dlatego przed zakupem trzeba sprawdzić przede wszystkim:

• maksymalną moc ładowania AC samochodu,
• liczbę faz wykorzystywanych podczas ładowania,
• wymagany sposób podłączenia,
• ewentualne ograniczenia producenta pojazdu.

Dopiero później można odpowiedzieć na pytanie, jaki wallbox do domu będzie właściwy.

7,4 kW, 11 kW czy 22 kW?

To właśnie te wartości najczęściej pojawiają się przy wyborze domowej stacji ładowania.

7,4 kW

To rozwiązanie jednofazowe, przy którym przy prądzie 32 A moc ładowania wynosi około 7,4 kW.

Może być wystarczające dla samochodów z ładowaniem jednofazowym oraz dla użytkowników, którzy nie potrzebują dużej mocy ładowania.

Trzeba jednak pamiętać, że 7,4 kW oznacza około 32 A na jednej fazie. Nie można więc patrzeć wyłącznie na samą moc wallboxa – trzeba sprawdzić, czy instalacja budynku jest przygotowana na takie obciążenie. W Polsce zazwyczaj nie jest i aby osiągnąć moc 7,4 kW z jednej fazy, nasza instalacja musi mieć moc co najmniej 22 kW. A to nie jest standardem w naszym kraju. Zazwyczaj spotyka się moce maksymalne dla gospodarstwa domowego na poziomie 14 lub 16 kW.

11 kW

Dla wielu samochodów elektrycznych i domów jednorodzinnych będzie to bardzo rozsądny kompromis.

11 kW oznacza ładowanie trójfazowe przy około 16 A na każdej fazie. Jeżeli samochód obsługuje 11 kW AC, jest to moc pozwalająca w ciągu kilku godzin uzupełnić znaczną ilość energii potrzebnej do codziennej jazdy.

Jeżeli samochód wraca do domu wieczorem i stoi tam do rana, nie zawsze istnieje praktyczna potrzeba instalowania mocniejszego rozwiązania.

22 kW

22 kW oznacza około 32 A na każdej z trzech faz.

Taka moc może mieć sens, jeżeli samochód ją obsługuje, instalacja jest odpowiednio przygotowana, a użytkownik rzeczywiście potrzebuje szybszego ładowania AC.

Może być również uzasadniona jako element infrastruktury przygotowanej na przyszłość albo przy dwóch samochodach elektrycznych.

Nie należy jednak przyjmować zasady:

22 kW zawsze jest lepsze od 11 kW.

Nie jest.

Jeżeli samochód przyjmuje maksymalnie 11 kW, dodatkowa moc wallboxa pozostanie niewykorzystana. Ale… no właśnie jest jedno ale. Dziś mamy auto które maksymalnie pobieże 11 kW, ale nie bedziemy mieć go wiecznie. Być może kolejne auto będzie miało ładowarkę pokładową o mocy 22 kW. Co wtedy? Zmiana Wallboxa? Tak – lub od razu dopłacić naprawdę niewiele i zamonotować urządzenie o maksymalnej mocy, czyli 22 kW. To da nam komfort podczas zmiany auta na inne, lub jeśli dokupimy sobie drugie auto. Tak więc moim zdaniem lepiej od razu przygotować się na przyszłość i zapewnić sobie już dziś możliwość ładowania z mocą większą niż 11 kW.

Jak dużo energii naprawdę potrzebuje samochód?

Warto spojrzeć na ładowanie od strony codziennego użytkowania.

Załóżmy samochód zużywający średnio 18 kWh/100 km. Choć w mieście często jest to znacznie mniej. Na przykład moje auto czyli bardzo popularna w Polsce Tesla Model 3, choć już nie młoda, ciągle potrafi zaskoczyć pozytywnie, jeśli chodzi o zużycie energii. 12 kWh/100 km, to bardzo częsty wynik, który widać na wyświetlaczu auta. To oznacza że takie auto z baterią o pojemności netto na poziomie 73 kWh będzie potrafiło pokonać w mieście dystans nawet 600 km. Co jest rewelacyjnym dystansem. W trasie wygląda to oczywiście dużo gorzej. Dlatego średnia na poziomie 18 kWh jest realnym wynikiem w świecie aut EV.

Jeżeli kierowca przejeżdża dziennie 100 km, potrzebuje około 18 kWh energii. Przy 200 km będzie to około 36 kWh, oczywiście bez uwzględniania strat procesu ładowania.

Przy mocy 11 kW uzupełnienie 36 kWh wymaga teoretycznie około 3 godzin i 16 minut poboru energii.

Samochód nie musi więc być podłączony do wallboxa przez całą noc dlatego, że ładowanie jest „wolne”. W wielu przypadkach nocny postój daje ogromny zapas czasu. Nie zawsze mamy baterię rozładowaną do zera.

Czy instalacja elektryczna jest gotowa na wallbox?

To pytanie powinno paść przed zakupem urządzenia, a nie po jego dostarczeniu.

W przypadku istniejącego domu należy sprawdzić między innymi:

• moc przyłączeniową,
• układ sieci,
• stan rozdzielnicy,
• przekroje przewodów,
• długość trasy od rozdzielnicy do miejsca montażu,
• sposób prowadzenia przewodów,
• istniejące zabezpieczenia,
• możliwości wykonania dedykowanego obwodu,
• stan ochrony przeciwporażeniowej i uziemienia.

Stare domy, to przede wszystkim sprawdzenie stanu całej instalacji.

W nowym domu sytuacja jest prostsza, ponieważ miejsce pod przyszłą stację ładowania można przewidzieć już na etapie projektu.

I właśnie dlatego audyt instalacji przed montażem wallboxa, jest często ważniejszy niż wybór konkretnego modelu urządzenia.

ElectricMobility.Store realizuje analizę instalacji i dobór rozwiązania odpowiedniego do konkretnego obiektu, zamiast ograniczać proces do sprzedaży samego urządzenia.

Dedykowany obwód dla wallboxa

Domowa stacja ładowania nie powinna być traktowana jak kolejne przypadkowe gniazdko w garażu.

Wallbox wymaga odpowiednio zaprojektowanego obwodu z właściwie dobranymi przewodami i zabezpieczeniami.

Parametry instalacji zależą m.in. od:

• mocy stacji,
• długości przewodu,
• sposobu jego ułożenia,
• warunków środowiskowych,
• charakterystyki zabezpieczeń,
• wymagań konkretnego urządzenia.

Nie ma więc jednego uniwersalnego przekroju przewodu, który można bez zastanowienia zastosować do każdego wallboxa.

To samo dotyczy zabezpieczeń.

Jeśli powstaje nowy budynek, najlepiej zrobić osobny obwód – trzyfazowy poprowadzony do miejsca, które będzie wygodne do ładowania auta. Może to być wiata, garaż wewnątrz, lub na zewnątrz – zależy gdzie zazwyczaj auto spędza noc. W moim przypadku Wallbox umiejscowiony jest na zewnątrz, tuż obok bramy wjazdowej do garażu. To wygodne rozwiązanie, bo zazwyczaj parkuję tyłem do bramy garażowej. A 5 metrowy przewód spokojnie wystarcza aby dosięgnąć gniazda ładowania w aucie. Osobny zaś obwód nie obciąża reszty instalacji i służy tylko do ładowania auta.

Jak zabezpieczyć instalację pod wallbox?

Prawidłowo wykonana instalacja powinna uwzględniać rozwiązania odpowiednie dla konkretnego urządzenia i układu sieci.

W zależności od zastosowanego wallboxa i instalacji mogą być wymagane m.in.:

• zabezpieczenie nadprądowe,
• odpowiednie zabezpieczenie różnicowoprądowe,
• ochrona przeciwprzepięciowa,
• prawidłowe uziemienie,
• odpowiednio dobrany przewód zasilający.

Szczególnej uwagi wymaga ochrona różnicowoprądowa. Nie można założyć, że dowolny wyłącznik różnicowoprądowy, będzie właściwy dla każdej stacji. Znaczenie ma konstrukcja wallboxa i sposób wykrywania prądów różnicowych.

Dlatego projekt zabezpieczeń powinien uwzględniać konkretny model stacji oraz warunki instalacji.

Po wykonaniu prac instalacja powinna zostać sprawdzona i poddana wymaganym pomiarom.

Wallbox a moc przyłączeniowa domu

Sam fakt posiadania instalacji trójfazowej nie oznacza jeszcze, że można bez problemu uruchomić ładowanie 22 kW.

Przykładowo, w domu może jednocześnie pracować:

• pompa ciepła,
• płyta indukcyjna,
• piekarnik,
• bojler,
• klimatyzacja,
• suszarka,
• magazyn energii,
• instalacja fotowoltaiczna z falownikiem.

Do tego dochodzi samochód.

Jeżeli wszystkie urządzenia zaczną pobierać energię jednocześnie, zapotrzebowanie budynku może znacząco wzrosnąć.

I właśnie dlatego sama informacja „mam 22 kW wallbox” niewiele mówi o rzeczywistych możliwościach instalacji.

Dynamic Load Management – sposób na ograniczenie przeciążenia instalacji

Dynamic Load Management, czyli DLM, pozwala dostosowywać moc ładowania samochodu do aktualnego obciążenia budynku.

Jeżeli inne urządzenia zaczynają pobierać dużo energii, system może ograniczyć moc ładowania samochodu.

Kiedy zapotrzebowanie spada, dostępna moc dla samochodu może ponownie wzrosnąć.

Przykład jest prosty.

Wieczorem pracują jednocześnie pompa ciepła, piekarnik i płyta indukcyjna. Wallbox nie musi wtedy pracować z pełną mocą. Po zakończeniu gotowania obciążenie instalacji spada i samochód może otrzymać większą część dostępnej mocy.

DLM jest szczególnie interesujący w domach, w których:

• moc przyłączeniowa jest ograniczona,
• występuje dużo odbiorników dużej mocy,
• planowany jest drugi samochód,
• działa pompa ciepła,
• właściciel nie chce od razu zwiększać mocy przyłączeniowej.

To rozwiązanie nie jest magicznym sposobem na stworzenie dodatkowej mocy. DLM zarządza mocą, która rzeczywiście jest dostępna. Czyli sprytnie wykorzystuje to co mamy. Nie tworzy nam dodatkowych kW mocy.

Wallbox i fotowoltaika – jak połączyć oba systemy?

Połączenie fotowoltaiki z samochodem elektrycznym jest naturalnym kierunkiem, ale wymaga prawidłowego zarządzania energią.

Problem jest prosty: samochód często jest w domu wtedy, gdy produkcja energii z PV jest niewielka, a w ciągu dnia – gdy instalacja fotowoltaiczna produkuje najwięcej – znajduje się poza posesją.

Dlatego samo podłączenie wallboxa do instalacji PV nie rozwiązuje problemu.

Znacznie ciekawsze jest sterowanie ładowaniem w taki sposób, aby możliwie dobrze wykorzystywać bieżącą produkcję energii.

W zależności od konfiguracji można uwzględnić:

• nadwyżki z fotowoltaiki,
• magazyn energii,
• harmonogram ładowania,
• dynamiczne sterowanie mocą,
• domowy system zarządzania energią.

Jeżeli ktoś dopiero buduje dom lub instalację PV, warto uwzględnić samochód elektryczny już na etapie projektowania systemu energetycznego.

Jaki wallbox wybrać do domu? Nie tylko moc ma znaczenie

Moc urządzenia to jeden z parametrów. Nie jedyny.

Przy wyborze wallboxa warto zwrócić uwagę również na:

Pomiar energii

Jeżeli chcemy kontrolować zużycie energii przez samochód, licznik energii jest bardzo przydatnym elementem systemu.

Sterowanie ładowaniem

Harmonogramy mogą pozwolić dopasować ładowanie do taryfy, produkcji PV albo innych warunków.

Łączność

Wi-Fi, LAN czy LTE mogą mieć znaczenie w zależności od miejsca instalacji i sposobu zarządzania urządzeniem.

OCPP – brzmi tajemniczo:)

Jeżeli wallbox ma współpracować z systemem zarządzania lub być częścią większej infrastruktury, znaczenie może mieć obsługa odpowiedniego protokołu komunikacyjnego.

W domu nie zawsze będzie to funkcja niezbędna, ale w bardziej rozbudowanych instalacjach może być bardzo istotna.

Aktualizacje oprogramowania

Wallbox może pracować przez wiele lat. Możliwość aktualizacji firmware’u jest więc znacznie bardziej praktyczna niż efektowna funkcja, której użyjemy raz.

Jaką stację polecamy do domu?

Nie ma jednego wallboxa, który będzie najlepszym wyborem dla każdego właściciela samochodu elektrycznego.

Dlatego ElectricMobility.Store dobiera rozwiązanie przede wszystkim do parametrów samochodu, instalacji oraz sposobu użytkowania.

HomeBox Slim, to przykład rozwiązania przeznaczonego do domowego zastosowania, oferującego moc do 22 kW oraz funkcje komunikacyjne i zarządzania energią odpowiednie dla nowoczesnej instalacji. ogromnym powodzeniem w naszej ofercie cieszy się również Wallbox Morek (7,4-22kW | Type2)

Jeżeli samochód wykorzystuje 11 kW AC, nie oznacza to jednak, że trzeba koniecznie kupić urządzenie 22 kW. Najpierw należy sprawdzić możliwości samochodu i instalacji.

W przypadku bardziej rozbudowanych potrzeb – np. kilku stanowisk ładowania, większej liczby samochodów czy zastosowań komercyjnych – właściwym rozwiązaniem może być zupełnie inna konfiguracja.

Dlatego zamiast dobierać wallbox wyłącznie z katalogu, warto zacząć od analizy konkretnej instalacji.

Montaż wallboxa – kiedy warto zlecić całość jednej firmie?

Można oczywiście kupić wallbox osobno i znaleźć elektryka do jego montażu.

Problem pojawia się wtedy, gdy trzeba połączyć kilka elementów:

dobór urządzenia + audyt instalacji + projekt + zabezpieczenia + montaż + konfiguracja + uruchomienie.

Jeżeli każdy etap wykonuje inna osoba, odpowiedzialność za cały system zaczyna się rozmywać.

W przypadku bardziej wymagających instalacji wygodniejszym rozwiązaniem jest współpraca z firmą, która może obsłużyć cały proces.

ElectricMobility.Store oferuje rozwiązania obejmujące dobór urządzenia, audyt instalacji, dostawę, montaż i konfigurację stacji ładowania, a w przypadku większych inwestycji również kompleksową realizację infrastruktury, oraz jeżeli jest to potrzebne również odbiór UDT (Urząd Dozoru Technicznego- jeśli stacja jest ładowarką ogólnie dostępną).

To szczególnie istotne przy instalacjach, w których trzeba uwzględnić DLM, fotowoltaikę, kilka stanowisk albo większe zapotrzebowanie na moc.

Wallbox w domu a drugi samochód elektryczny

Dzisiaj jeden samochód.

Jutro mogą być dwa. To coraz częściej spotykany scenariusz.

Jeżeli dom jest dopiero budowany albo instalacja jest modernizowana, warto przewidzieć taki scenariusz.

Nie oznacza to konieczności kupowania dwóch wallboxów.

Warto natomiast przygotować:

• miejsce na drugie stanowisko,
• odpowiednią trasę kablową,
• miejsce w rozdzielnicy,
• możliwość rozbudowy zabezpieczeń,
• system zarządzania dostępną mocą.

Przy dwóch samochodach szczególnego znaczenia nabiera zarządzanie mocą. Nie zawsze potrzebujemy przecież 22 kW dla każdego auta jednocześnie.

Czasami znacznie bardziej racjonalne jest inteligentne dzielenie dostępnej mocy pomiędzy samochody.

Ile kosztuje instalacja wallboxa?

To pytanie pojawia się bardzo często, ale podanie jednej uniwersalnej ceny może być mylące.

Koszt zależy m.in. od:

• rodzaju wallboxa,
• długości trasy kablowej,
• miejsca montażu,
• stanu istniejącej rozdzielnicy,
• konieczności jej modernizacji,
• rodzaju zabezpieczeń,
• wymaganej mocy,
• zastosowania DLM,
• warunków technicznych budynku.

Inaczej wygląda montaż wallboxa kilka metrów od nowoczesnej rozdzielnicy, a inaczej wykonanie nowego obwodu w starszym domu, w którym rozdzielnica wymaga modernizacji.

Dlatego uczciwa wycena powinna wynikać z rzeczywistych warunków instalacji, a nie tylko z ceny urządzenia.

Jeżeli nie wiesz, jakie rozwiązanie będzie odpowiednie dla Twojego domu, ElectricMobility.Store może przeprowadzić analizę instalacji i przygotować rozwiązanie obejmujące dobór oraz montaż stacji.

Najczęstsze błędy przy wyborze wallboxa do domu

1. Kupowanie urządzenia o największej mocy

22 kW nie oznacza automatycznie szybszego ładowania.

2. Pomijanie możliwości samochodu

To samochód określa, ile energii może przyjąć podczas ładowania AC.

3. Brak analizy instalacji

Nowy wallbox nie naprawi starej lub niewystarczającej instalacji.

4. Ignorowanie mocy przyłączeniowej

Wallbox jest kolejnym dużym odbiornikiem energii w domu.

5. Brak planowania przyszłości

Drugi samochód, PV czy magazyn energii mogą zmienić wymagania wobec instalacji.

6. Kierowanie się wyłącznie ceną

Tańsze urządzenie nie musi oznaczać tańszej całej inwestycji.

7. Pomijanie zarządzania mocą

W wielu domach DLM może być bardziej wartościowy niż sama możliwość ładowania z maksymalną mocą.

Jak wybrać wallbox do domu? Praktyczny poradnik krok po kroku…

Jeżeli planujesz montaż domowej stacji ładowania, warto przejść przez kilka prostych etapów.

1. Sprawdź samochód.
   Jaka jest jego maksymalna moc ładowania AC?Czyli moc zainstalowanej w aucie ładowarki pokładowej.
2. Sprawdź instalację.
   Czy rozdzielnica, przewody i zabezpieczenia są odpowiednie?
3. Sprawdź moc przyłączeniową.
   Ile energii możesz pobierać jednocześnie?
4. Określ sposób użytkowania samochodu.
   Ile kilometrów pokonujesz dziennie i jak długo auto stoi w domu?
5. Uwzględnij PV i magazyn energii.
   Jeżeli masz lub planujesz instalację fotowoltaiczną, warto uwzględnić ją przy projektowaniu systemu.
6. Pomyśl o przyszłości.
   Drugi samochód? Rozbudowa domu? Większa instalacja PV?
7. Dopiero wtedy wybierz wallbox.

To właśnie taka kolejność pozwala uniknąć sytuacji, w której najpierw kupujemy urządzenie, a dopiero później zastanawiamy się, jak je podłączyć.

 

FAQ – czyli małe streszczenie w kwestii wallboxa do domu!

Czy każdy samochód elektryczny można ładować z wallboxa?

Większość samochodów elektrycznych oraz hybryd plug-in może korzystać z ładowania AC przez odpowiednie złącze, ale maksymalna moc ładowania zależy od konkretnego pojazdu. Przed wyborem wallboxa należy sprawdzić jego specyfikację.

Czy wallbox 22 kW naładuje każdy samochód z mocą 22 kW?

Nie. Samochód może ograniczyć pobór energii do maksymalnej mocy obsługiwanej przez jego ładowarkę pokładową.

Czy wallbox 11 kW wystarczy do domu jednorodzinnego?

W wielu przypadkach tak. Jeżeli samochód obsługuje 11 kW AC i ma możliwość ładowania przez kilka godzin podczas postoju, taka moc może być w pełni wystarczająca.

Czy do wallboxa potrzebna jest instalacja trójfazowa?

Zależy od mocy urządzenia i sposobu jego pracy. Wallboxy 11 i 22 kW wykorzystują zasilanie trójfazowe, natomiast rozwiązania jednofazowe mogą pracować przy niższych mocach.

Czy można zamontować wallbox w starszym domu?

Tak, ale wcześniej należy sprawdzić stan instalacji. W niektórych przypadkach konieczna będzie modernizacja rozdzielnicy, wykonanie nowego obwodu lub inne prace dostosowawcze.

Czy potrzebny jest DLM?

Nie w każdej instalacji. DLM jest szczególnie przydatny tam, gdzie moc przyłączeniowa jest ograniczona albo w domu pracuje wiele urządzeń o dużym poborze energii.

Czy wallbox może współpracować z fotowoltaiką?

Tak. W zależności od zastosowanego rozwiązania możliwe jest zarządzanie ładowaniem w taki sposób, aby lepiej wykorzystywać energię produkowaną przez instalację PV.

Czy można przygotować instalację pod dwa samochody?

Tak. Warto zrobić to już na etapie projektowania instalacji. Nie zawsze trzeba od razu instalować dwa urządzenia, ale odpowiednie przygotowanie infrastruktury może znacznie ułatwić późniejszą rozbudowę.

Czy ElectricMobility.Store wykonuje montaż wallboxów?

Tak. Zakres realizacji może obejmować dobór rozwiązania, audyt instalacji, dostawę, montaż i konfigurację stacji. W przypadku większych inwestycji możliwa jest również kompleksowa realizacja infrastruktury ładowania.